Wiedzą, że to coś złego. Boją się jednak o tym mówić. Wstydzą się. Milczą, bo przecież to ich ojciec, ojczym, brat. Bo mówi, że je kocha; że to, co z nimi robi, to nic złego. Do podhalańskich sądów w ubiegłym roku trafiło tylko kilka spraw o molestowanie seksualne, najczęściej dotyczyły relacji ojciec - córka i ojczym - pasierbica. Wiadomo jednak, że tych spraw jest o wiele więcej. Ofiary milczą, bo wstydzą się, czują się winne, bo tak naprawdę nie chcą skrzywdzić swojego oprawcy. W wielu rodzinach dzieje się to za przyzwoleniem pozostałych członków rodziny, często matki. Gehenna trwa latami. A uraz psychiczny pozostaje na całe życie. Orawa. Tragedia nastoletniej dziewczynki trwała 5 lat, zaczęła się, kiedy miała 12 lat. Jej matka poślubiła młodszego od siebie mężczyznę. Wkrótce potem okazało się, że ten bardziej niż żoną, interesował się jej córką. Zmuszał ją do stosunków seksualnych, chciał nawet mieć z nią dziecko. Do zbliżeń dochodziło, kiedy matka wyjeżdżała do pracy za granicę, a także podczas wizyt w domu rodziców mężczyzny. Przyszywana babcia słała im wspólne łóżko... Ojczym straszył ją, przekupywał. Jednocześnie starał się, by dziewczyna odczuwała podczas tych spotkań przyjemność. - Nastolatka bardzo to przeżywała, czuła się winna. Nie miała żadnej świadomości seksualnej, podczas przesłuchania okazało się, że nie wie nawet, że istnieje coś takiego jak błona dziewicza - opowiada Bożena Dąbek, sędzia prowadząca sprawę. Dziewczyna wyjawiła swój sekret, kiedy jej koleżanka, płacząc - opowiedziała jej, że molestuje ją własny ojciec. Zdała sobie sprawę, że nie tylko ją spotyka taki los. Postanowiła o wszystkim opowiedzieć matce. Ta zawiadomiła o przestępstwie prokuraturę. Podczas rozprawy ojczym nie przyznawał się do zarzucanego mu czynu, starał się poniżyć swoją pasierbicę, zrzucić na nią winę, zawstydzić ją. W grudniu zeszłego roku nowotarski sąd skazał go na 8 lat pozbawienia wolności. Wyrok jest nieprawomocny. - Proces był bardzo krótki, szybko zakończył się wyrokiem. Policja, prokuratura i sąd starali się, żeby dziewczyna przeszła przez to jak najłagodniej. Dziewczyną zaopiekowali się psychologowie, jest mocna - da sobie radę - twierdzi sędzia Bożena Dąbek. Zboczeniec i kat Na początku tego roku w nowotarskim sądzie zapadł kolejny wyrok - za molestowanie seksualne. Tym razem sprawa dotyczyła rodziny w jednym z miasteczek powiatu nowotarskiego. Nie wyszłaby na jaw, gdyby mężczyzna nie znęcał się nad rodziną - katował dzieci, znęcał się psychicznie nad żoną. Jak się okazało, wykorzystywał seksualnie najpierw swoją pasierbicę, a potem własną córkę. Pewnego dnia na oczach dzieci - okrutny tatuś zabił szczeniaka - uderzył zwierzęciem o beczkę. Potem zbił pasem kilkuletniego syna. Żona oprawcy postanowiła szukać ratunku na policji. Podczas przesłuchań kilkunastoletniej córki okazało się, że tatuś sadysta nie tylko bił, ale także molestował ją. Wkrótce okazało się, że wcześniej podobny los spotkał jego pasierbicę. Ta jednak nie chciała zeznawać przeciwko niemu, jest już dorosła, ułożyła sobie życie, wyszła za mąż - tłumaczyła, że nie chce do tego wracać. Mężczyzna podczas rozprawy płakał, wstydził się tego, co robił. Po ogłoszeniu wyroku prosił dzieci o wybaczenie. Sąd za znęcanie się i molestowanie seksualne skazał go na trzy lata pozbawienia wolności. Mama wie - Niestety, często do molestowania dochodzi za przyzwoleniem najbliższych. Pamiętam sprawę sprzed kilku lat. Działo się to na Spiszu. Dziewczynka była molestowana seksualnie przez ojca i brata. Sprawę zgłosiła sąsiadka, która przez niezasłonięte okno zobaczyła, co się dzieje. Matka zrobiła córce awanturę, że nie zasłoniła okien - opowiada Bożena Dąbek. - Okazało się, że ojciec molestował dwie nastoletnie córki, jedna z nich zaszła nawet z nim w ciążę. Zakopane. Ten przypadek wyszedł także przy okazji sprawy o znęcania się nad dziećmi i żoną. Gehenna rodziny zaczęła się po powrocie zakopiańczyka z więzienia. Siedział za zabójstwo. Najprawdopodobniej za kratkami zmieniły się jego preferencje seksualne. Po powrocie do domu zaczął molestować swojego 13-letniego syna, córka go nie interesowała. Trwało to około 2-3 lat. W końcu na doniesienie zdecydowała się żona. W ubiegłym roku zakopiański sąd skazał go za znęcanie się psychiczne nad rodziną, gwałt i molestowanie seksualne. Spędzi w więzieniu kolejne 7 lat. Podobny los spotkał w zeszłym roku innego górala spod Zakopanego, który molestował córkę. Matka wyszła ponownie za mąż. Ojciec miał jednak prawo widywania się z córką, którą zabierał do siebie co 2 tygodnie. W pewnym momencie matka zauważyła, że 11-letnia córka nie chce spotykać się z ojcem, wymyślając różne preteksty. W końcu dziecko opowiedziało, co działo się w domu tatusia. Postępowanie prowadzone przez prokuraturę potwierdziło, że doszło do molestowania dziewczynki. Zanim jednak zapadł wyrok, ojciec znikł. Poszukiwany był listem gończym. Zatrzymała go straż graniczna Molestuje, czyli kocha... Wkrótce przed nowotarskim sądem rozpocznie się kolejny proces - przeciw mieszkańcowi jednej z podgorczańskich miejscowości. Mężczyzna molestował swoją pasierbicę, kiedy jego żona była w szpitalu. Rodziła kolejne dziecko. W prokuraturze tłumaczył, że nie pamięta, co robił. Był pijany. Sąsiedzi nie byli zdziwieni. Jak twierdzą - w tej rodzinie to tradycja rodzinna. Wcześniej - według ich relacji swoją córkę molestował dziadek. Sprawa wyszła na jaw, kiedy jedna z córek powiedziała w szkole, że nie wróci do domu. Dyrektor poprosił o pomoc kuratora sądu rodzinnego. Podczas rozmowy z nim wyszło na jaw, że nastolatka jest molestowana. Trójka dzieci z tej rodziny została wcześniej zabrana do rodziny zastępczej. Okazało się, że nowy tatuś ma nie lada problemy z dziewczynkami. Nastolatki siadały mu na kolana, próbowały go masować, kiedy je odtrącał, pytały, dlaczego ich nie lubi. Dla nich fakt, że opiekun nie interesuje się nimi seksualnie, był jednoznaczny z tym, że ich nie akceptuje. W zeszłym roku na terenie powiatu nowotarskiego i tatrzańskiego zapadły tylko cztery wyroki. - Czytając gazety można odnieść wrażenie, że takie doświadczenia miało wiele osób. Z praktyki sądowej - tego nie widać. Przypadki molestowania seksualnego pojawiają się w sądzie sporadycznie. Być może wiele ofiar nie decyduje się na ujawnienie tego faktu - wstydzą się, czują się winne - przypuszcza Lidia Chorzępa z Sądu Rodzinnego w Zakopanem. - Kilka lat temu było jeszcze gorzej. Teraz te sprawy pojawiają się w sądzie. Myślę, że to wynik ogólnopolskiej akcji zły dotyk, publikacji w prasie. Ludzie zaczęli dostrzegać problem, ofiary - mówić twierdzi Bożena Dąbek, nowotarski sędzia. GDZIE SZUKAĆ POMOCY? Punkt Konsultacyjny dla Ofiar Przemocy w Zakopanem - (wtorek, godz. 16-18) - tel. 20-623-65 Kurator rodzinny przy Sądzie Rejonowym w Nowym Targu - tel. 266-36-51 w. 41 (g. 9-13.30) Kurator rodzinny przy Sądzie Rejonowym w Zakopanem - tel. 20-68-411 w. 134, 135 (codziennie w godz. 9-13) Ogólnopolskie Pogotowie dla Ofiar Przemocy - 0-800-120-00-28 (linia bezpłatna) Komitet Ochrony Praw Dziecka - Kraków - ul. Lubomirskiego 21, tel. (0-12) 421-07-09 (od wtorku do czwartku w godz. 14-17) Ośrodek Interwencji Kryzysowej - (0-12) 421-92-82 (całodobowy) Słuchajmy, co chce nam powiedzieć dziecko Nerwica, niechęć do ojca czy ojczyma - to objawy, które mogą sugerować, że dziecko jest molestowane. Takie doświadczenia wywierają piętno na całe życie. O tym, jak rozpoznać, że w pobliżu dzieje się coś złego, jak pomóc wykorzystywanemu dziecku - z psychologiem Jadwigą Jarosz rozmawia Beata Zalot - Jak można rozpoznać dziecko molestowane seksualnie? - Nie me zespołu cech, które jednoznacznie wskazywałyby, że dziecko jest molestowane - warto o tym pamiętać, żeby nie skrzywdzić dziecka, a także osoby, która podejrzewana jest o czyny lubieżne. Sygnałem mogą być, ale nie muszą - objawy nerwicowe, które rozwinęły się u dziecka w krótkim czasie. Innym sygnałem może być to, że nagle zmienia się np. stosunek córki do ojca. Dziecko zaczyna go unikać. Ale trzeba pamiętać, że powodem takiego zachowania niekoniecznie musi być molestowanie. - Co dzieje się w psychice wykorzystywanego w ten sposób dziecka? - Problem molestowania seksualnego w rodzinie najczęściej dotyczy relacji: ojciec - córka, ojczym - pasierbica. Zdarzają się także sytuacje matka - syn. Rzadko mamy do czynienia z gwałtami, to raczej uwiedzenie nieletniego. Ojciec zaczyna być szczególnie miły dla jednej z córek, kupuje jej różne rzeczy, całuje w usta, zaczyna dotykać - odbywa się to wszystko stopniowo. - Czy matka może takich zachowań nie zauważać? - I tak, i nie. Najczęściej do zbliżeń dochodzi, kiedy matka jest poza domem - w pracy, gdzieś wyjeżdża. Do czasu może tego nie widzieć. Ale z czasem powinna zauważyć zmiany w zachowaniu dziecka. Dużo zależy od kontaktu matki z córką. Dziecko, nawet jeśli nie mówi o problemie wprost, wysyła pewne sygnały. Trzeba jednak rozróżnić dwie postawy. Jeśli np. ojciec jest alkoholikiem, ale matka funkcjonuje normalnie, kiedy zrozumie co się dzieje, zareaguje. Gorzej, jeśli mamy zaburzoną strukturę rodziny, matka jest uzależniona psychicznie od męża, boi się jego odejścia. Wtedy, chociaż docierają do niej takie sygnały, stara się tego nie widzieć. Czasem nawet obwinia o to córkę. - Co czuje córka, która jest molestowana przez swojego ojca, kogoś kogo kocha, kto ją utrzymuje, kto jest dla niej autorytetem? - To naprawdę trudna sytuacja dla dziecka. Rzeczywiście, często ojciec to dla niej autorytet, wzór. Poza tym nierzadko jest to jego ulubiona córka, którą rozpieszcza, wyróżnia. Taki mężczyzna często przekonuje, że to, co dzieje się między nimi, to nic złego, zwykła ojcowska miłość. Pyta, czy mogłaby go skrzywdzić, powiedzieć o tym komuś. Stosuje moralny szantaż. Z drugiej strony - taka dziewczynka odczuwa, że jest to coś niewłaściwego. Często czuje się winna. Popada w stan niepokoju, niepewności. Nie wie, co jest dobre, co złe. Często zaczyna się ojca bać. Stąd zaburzenia nerwicowe. - Jak powinien zachować się dorosły, do którego docierają sygnały od dziecka sugerujące, że jest molestowane? - Trzeba dziecko wysłuchać. Nie wolno zgasić słowami: Co ty też opowiadasz, bo się zamknie. Jednocześnie nie wolno wypytywać na siłę, bo to może zrobić dużo złego dziecku, może nastawić je nadmiernie lękowo. Nie wolno też potępiać. Jeśli zauważymy objawy nerwicowe, to niezależnie od powodów, warto szukać pomocy u specjalisty - psychologa, psychiatry. - Czy dziewczynka molestowana seksualnie ma szansę na normalne dorosłe życie? Czy zachodzą w niej jakieś trwałe zmiany psychiczne? - Na pewno u większości wykorzystywanie seksualne zostawia w psychice trwały uszczerbek. Często jest to długotrwałe zniechęcenie do współżycia seksualnego, czasem w ogóle negatywny stosunek do mężczyzn. Zdarza się też odwrotnie - nadmierne rozbudzenie seksualne z brakiem głębszych więzi emocjonalnych. Bywa, że po takich doświadczeniach - ofiary mają długotrwałe zaburzenia nerwicowe. - Co mogłaby pani powiedzieć molestowanym osobom? Co im poradzić? - Jeżeli dziecko czy nastolatek ma poczucie, że ojciec, ojczym lub inna dorosła osoba zachowuje się wobec niego niewłaściwie, ma prawo szukać pomocy - u bliskiej osoby, u wychowawcy w szkole, a jeśli nie ma do nich zaufania - na zewnątrz - na policji, u psychologa czy w którejś z instytucji, zajmujących się tego typu problemami (telefony podajemy obok - dop. red.). Dziecko zawsze jest ofiarą. Nawet jeśli nastolatka nosi mini czy pokazuje pępek - normalny, zdrowy mężczyzna nie odczyta tego za zachowanie prowokacyjne. Przyczyna zła tkwi w ojcu, w strukturze rodziny, nigdy - w dziecku.

Murzasichle aktualności | aktualności, archiwum